Een kastenwand in een ouder huis: zo benut u elke centimeter

Oudere woningen hebben karakter. Hoge plafonds, sierlijsten, erkers en nissen naast de schoorsteen geven een huis sfeer. Maar wie in een jaren-30-woning, een benedenwoning of een oud grachtenpand woont, kent ook het nadeel: er is vaak weinig opbergruimte. Ingebouwde kasten ontbreken, muren zijn niet recht en een standaardkast uit de winkel past zelden goed. Een kastenwand op maat lost dat op. In dit artikel leest u hoe u zo’n wand slim aanpakt.

Waarom een kastenwand op maat?

Een kastenwand loopt van muur tot muur en vaak van vloer tot plafond. Daardoor gebruikt u ruimte die anders verloren gaat, zoals de strook boven een standaardkast of de hoek naast een raam. Een goed ontworpen wand voelt niet als meubel, maar als onderdeel van het huis. Juist in een ouder huis, met hoge plafonds, levert dat veel extra bergruimte op zonder dat de kamer kleiner aanvoelt.

Daarnaast is maatwerk de enige manier om met de eigenaardigheden van een oude woning om te gaan. Muren die een paar centimeter uit het lood staan, een vloer die afloopt of een plafond met een sierlijst: een timmerman maakt de kast zo dat hij strak aansluit. Met passtroken en goed afgestemde maten ziet het eindresultaat er recht uit, ook als het huis dat niet is.

Waar past een kastenwand het best?

• Naast de schoorsteen. In veel oudere huizen zitten diepe nissen naast de schoorsteenmantel. Daar passen kasten of een boekenwand die op maat in de nis vallen.
• In de gang of het trapgat. Een smalle kast voor jassen en schoenen in de gang houdt de rest van het huis rustig. Ook onder de trap zit vaak bruikbare ruimte.
• In de slaapkamer. Een kledingkast van wand tot wand met schuif- of draaideuren geeft veel ruimte. In een slaapkamer met een schuin dak volgt de kast de dakhelling.
• Rond een raam of deur. Een kastenwand die om een raam heen loopt, met een zitbank in de vensterbank, is een klassieke oplossing die goed bij een oud huis past.
• In de woonkamer als tv-wand. De televisie, de speakers en alle kabels verdwijnen in één strak geheel.

De indeling: denk vanuit gebruik

Begin niet bij het uiterlijk, maar bij wat u wilt opbergen. Maak een lijstje: hoeveel boeken, hoeveel jassen, welke apparaten, welke spullen die u dagelijks pakt en welke maar één keer per jaar. Spullen die u vaak gebruikt horen op ooghoogte. Kerstspullen en koffers kunnen in de bovenste vakken, die in een hoog oud huis extra ruim zijn.

Combineer open en dichte vakken. Open vakken voor boeken en mooie objecten geven sfeer. Dichte vakken houden de rommel uit het zicht. Een verhouding waarbij het grootste deel dicht is, zorgt meestal voor de rustigste uitstraling.

Diepte en maten

Voor boeken is een diepte van zo’n 30 centimeter genoeg. Een kledingkast met hanggedeelte heeft meer diepte nodig, omdat kledinghangers in de breedte hangen. Let ook op de deurmaten: deuren die te breed zijn, kunnen in een smalle gang lastig opengaan. Schuifdeuren zijn dan een goed alternatief.

Materiaal en afwerking

De meeste kastenwanden worden gemaakt van mdf of multiplex. Gelakt mdf geeft een strak, glad oppervlak dat mooi aansluit bij oude sierlijsten en paneeldeuren. Wilt u een warmere uitstraling? Kies dan voor een houtfineer of massief hout. Dat is duurder, maar past goed bij een karakteristiek interieur.

Denk ook aan de details. Een plint die doorloopt met de rest van de kamer, een lijst die aansluit op het plafond en greeploze deuren met push-to-open laten de kast opgaan in de architectuur. Verlichting in open vakken zorgt voor sfeer, maar moet vooraf gepland worden zodat de bedrading netjes wordt weggewerkt.

Waar let u op bij een ouder huis?

• Scheve muren en vloeren. Laat de vakman precies inmeten. Kleine afwijkingen worden opgevangen met passtroken, zodat de kast er recht uitziet.
• Leidingen en kabels. In oude huizen lopen leidingen soms op onverwachte plekken. Bepaal vooraf waar geboord mag worden.
• Ventilatie. Plaats een kast niet strak tegen een koude buitenmuur zonder ventilatieruimte. Zo voorkomt u vocht en schimmel achter de kast.
• Draagkracht. Een volle boekenkast is zwaar. Zorg dat de wand goed verankerd wordt in een muur die dat kan dragen.
• Monumenten. Woont u in een monument? Dan gelden soms extra regels voor wat u aan het interieur mag veranderen. Vraag dit na bij uw gemeente.

Zelf maken of laten maken?

Een handige klusser kan met systeemkasten een eind komen. Maar in een ouder huis met scheve muren en een hoog plafond loopt u al snel tegen grenzen aan. Systeemkasten hebben vaste maten. U houdt dan kieren over of moet zelf passtukken maken. Een kastenwand op maat wordt juist voor die ruimte ontworpen en sluit overal netjes aan.

Zoekt u iemand die zulke klussen dagelijks doet? Een ervaren timmerman in Utrecht en omgeving komt eerst langs om in te meten en mee te denken over de indeling. Zo weet u vooraf wat er mogelijk is en wat het kost.

Planning en kosten

Een kastenwand op maat wordt meestal grotendeels in een werkplaats voorbereid en daarna op locatie geplaatst. Reken op een aantal weken tussen het inmeten en de montage, afhankelijk van de drukte en de levertijd van het materiaal. De montage zelf duurt meestal één tot enkele dagen.

De prijs hangt af van de afmetingen, het materiaal, het aantal deuren en laden en extra’s zoals verlichting. Vraag altijd om een offerte waarin materiaal, arbeid, montage en afwerking apart worden genoemd. Dan kunt u goed vergelijken.

Tot slot

Een kastenwand op maat is een van de slimste ingrepen in een ouder huis. U wint veel bergruimte, de kamer wordt rustiger en de wand voegt iets toe aan het karakter van de woning. Neem de tijd voor het ontwerp, denk vanuit gebruik en laat het werk doen door iemand die ervaring heeft met oudere woningen. Dan heeft u er jarenlang plezier van.